ในวันที่ 14 ตุลาคม 2569 บรรยากาศ ณ อุทยานวิทยาศาสตร์ประเทศไทย จังหวัดปทุมธานี เต็มไปด้วยความคึกคักและเปี่ยมไปด้วยความหวัง เมื่อผู้เชี่ยวชาญระดับโลกต่างมารวมตัวกันเพื่อจุดเริ่มต้นของการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ในภาคการเกษตร
การประชุมระดับสากลที่ชื่อว่า FARM The Transition Global Forum 2026 ได้ถูกจัดขึ้นอย่างเป็นทางการ โดยมีประเทศไทยเป็นเจ้าภาพร่วมในระดับภูมิภาค ซึ่งนับเป็นปรากฏการณ์ครั้งสำคัญที่สะท้อนให้เห็นถึงความมุ่งมั่นในการแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมในไร่นา
สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ หรือ สวทช. โดยทีมวิจัยเทคโนโลยีการควบคุมทางชีวภาพจากศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ หรือ ไบโอเทค ได้รับหน้าที่เป็นผู้ต้อนรับคณะผู้แทนและนักวิชาการจากทั่วโลกที่เดินทางมาเยี่ยมชมงานวิจัยที่จับต้องได้จริง
เป้าหมายหลักของการรวมตัวในครั้งนี้คือการนำเสนอ นวัตกรรมเกษตรยั่งยืน ที่จะเข้ามาทดแทนการใช้สารเคมีอันตรายและพลาสติกในภาคเกษตร ซึ่งเป็นปัญหาเรื้อรังที่ส่งผลกระทบโดยตรงต่อความเสื่อมโทรมของดินและสุขภาพของเกษตรกร
ดร.สิทธิโชค ตั้งภัสสรเรือง รองผู้อำนวยการไบโอเทค สวทช. ได้ร่วมกับ Ms. Helena Rey ผู้จัดการโครงการ GEF FARM Global Programme จากโครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ หรือ UNEP ขึ้นเป็นประธานเปิดงานอย่างสง่างาม
กิจกรรมนี้จัดขึ้นต่อเนื่องระหว่างวันที่ 13-16 ตุลาคม โดยมุ่งเน้นไปที่การแลกเปลี่ยนองค์ความรู้ระดับลึก เกี่ยวกับกลไกทางการเงินและนวัตกรรมใหม่ๆ ที่จะช่วยให้เกษตรกรทั่วโลกสามารถปรับเปลี่ยนวิถีการผลิตได้โดยไม่กระทบต่อรายได้
หัวใจสำคัญของการประชุมคือการสร้าง ระบบการจัดการศัตรูพืช ที่ยั่งยืน ซึ่งเป็นการลดการพึ่งพาสารเคมีสังเคราะห์ที่เคยเป็นปัจจัยหลักในการผลิตมาอย่างยาวนาน
ผู้เข้าร่วมงานต่างได้รับชมการสาธิตเทคโนโลยีที่ สวทช. และหน่วยงานภาคีได้พัฒนาขึ้น ซึ่งเป็นเครื่องพิสูจน์ว่าการทำเกษตรแบบ ปลอดภัย นั้นไม่ใช่เรื่องไกลตัวอีกต่อไป แต่เป็นสิ่งที่สามารถนำไปใช้ได้จริงในระดับครัวเรือนและระดับอุตสาหกรรม
ปัญหา ขยะพลาสติก ในไร่นาที่เคยเป็นเรื่องที่จัดการได้ยาก ก็ถูกหยิบยกมาเป็นประเด็นสำคัญในการหาทางออกผ่านนวัตกรรมวัสดุที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมมากขึ้น
การแลกเปลี่ยนในเวทีนี้ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงแค่ทฤษฎี แต่ยังรวมไปถึงการวางกลยุทธ์เพื่อให้เกษตรกรรายย่อยสามารถเข้าถึงเทคโนโลยีเหล่านี้ได้ง่ายขึ้น
ความสำเร็จของงานครั้งนี้ถือเป็นก้าวแรกที่สำคัญของภูมิภาค ในการเป็นผู้นำด้านการปรับเปลี่ยนวิถีเกษตรกรรมสู่ความปลอดภัยต่อผู้บริโภคอย่างยั่งยืน
บรรยากาศภายในงานเต็มไปด้วยการระดมสมองและแบ่งปันประสบการณ์จากนานาประเทศ ซึ่งแต่ละที่ต่างก็เผชิญกับปัญหาที่คล้ายคลึงกันในเรื่องการเสื่อมโทรมของทรัพยากรธรรมชาติ
การเดินทางของ FARM The Transition ในครั้งนี้จึงเป็นมากกว่าการประชุมวิชาการ แต่เป็นความหวังใหม่ของเกษตรกรทั่วโลกที่จะได้เห็นการเปลี่ยนผ่านที่แท้จริง
เมื่อการประชุมสิ้นสุดลง สิ่งที่ทิ้งไว้ไม่ใช่เพียงแค่รายงานการประชุม แต่คือเครือข่ายความร่วมมือที่จะผลักดันให้นวัตกรรมเหล่านี้ไปสู่มือของเกษตรกรในพื้นที่จริงทั่วโลก
อนาคตของเกษตรกรรมที่ไร้สารพิษและขยะพลาสติกอาจไม่ใช่เพียงแค่ความฝันอีกต่อไป แต่เป็นเป้าหมายที่กำลังถูกขับเคลื่อนผ่านความร่วมมือของคนทั้งโลก ณ ปทุมธานี แห่งนี้