สถานการณ์การแพร่ระบาดของ ปลาหมอคางดำ ในแหล่งน้ำธรรมชาติกำลังกลายเป็นประเด็นร้อนแรงที่สร้างความเสียหายให้กับพี่น้องชาวประมงและเกษตรกรผู้เลี้ยงสัตว์น้ำในหลายพื้นที่อย่างหนัก

ล่าสุด ปิ่นสักก์ สุรัสวดี อธิบดีกรมประมงคนใหม่ ได้ประกาศนโยบายเชิงรุกผ่านการวางแผน 4 โซนสี เพื่อแบ่งพื้นที่จัดการปัญหาให้ชัดเจน ควบคู่ไปกับการสร้างแรงจูงใจให้เกษตรกรหันมามองเห็นมูลค่าทางเศรษฐกิจจากปลาชนิดนี้แทนที่จะมองว่าเป็นเพียงศัตรูทางธรรมชาติ

โจทย์สำคัญที่ท่านอธิบดีเน้นย้ำไม่ใช่เพียงการจับปลาให้ได้ปริมาณมาก แต่คือคำถามที่ว่า จับขึ้นมาแล้วจะเอาไปไหนต่อ หากปราศจากตลาดรองรับ ปลาที่จับได้ก็จะเป็นเพียงขยะที่ไม่มีมูลค่า แต่หากเปลี่ยนวิธีคิดใหม่ นี่อาจเป็นโอกาสทองในการสร้างรายได้เสริมเข้ากระเป๋าเกษตรกรได้จริง

ขณะนี้หลายภาคส่วนเริ่มเรียกร้องให้ภาครัฐเร่งสร้างตลาดรองรับอย่างเป็นรูปธรรม เพื่อให้การจับปลาเกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องโดยไม่ต้องพึ่งพางบประมาณรัฐเพียงอย่างเดียว โดยเฉพาะเมื่อ ปลาหมอคางดำ มีจุดเด่นคือเนื้อเยอะและมีรสชาติใกล้เคียงกับ ปลานิล ที่คนไทยคุ้นเคย

ด้วยคุณสมบัติที่มีโปรตีนสูง จึงสามารถนำไปแปรรูปได้หลากหลายเมนู ไม่ว่าจะเป็น ปลาส้ม ลูกชิ้นปลาเด้ง ปลาแดดเดียว หรือแม้แต่ ปลารมควัน ซึ่งช่วยยืดอายุการเก็บรักษาและเพิ่มมูลค่าให้กับผลิตภัณฑ์ได้เป็นอย่างดี

นอกจากเมนูอาหารคนแล้ว ปลาชนิดนี้ยังสามารถนำไปทำเป็น ปลาบด เพื่อใช้เป็นวัตถุดิบในอุตสาหกรรมอาหารสัตว์ ซึ่งเป็นช่องทางระบายปลาออกจากแหล่งน้ำได้ในปริมาณมหาศาลและรวดเร็ว

จากการลงพื้นที่ของสื่อและหน่วยงานวิชาการในหลายจังหวัด เริ่มเห็นสัญญาณเชิงบวกเมื่อหลายชุมชนมีความตื่นตัวและหันมาให้ความสนใจกับการแปรรูปปลาชนิดนี้อย่างคึกคัก

หากเราช่วยกันจับและนำมาแปรรูปเป็นผลิตภัณฑ์ที่ตลาดต้องการ นอกจากจะช่วยลดจำนวนปลาที่ทำลายระบบนิเวศแล้ว ยังเป็นการสร้าง รายได้เสริม ให้กับครัวเรือน เป็นการกำจัดควบคู่ไปกับการสร้างมูลค่าเพิ่มที่ยั่งยืน

แม้การเริ่มต้นอาจดูท้าทาย แต่การทดลองทำเมนูง่ายๆ อย่างปลาส้มหรือปลาแดดเดียวก็ถือเป็นก้าวแรกที่ดี โดยมี ความสำเร็จ จากหลายพื้นที่เป็นเครื่องพิสูจน์ว่าเกษตรกรไทยทำได้จริง

เรื่องนี้ไม่ใช่แค่ภารกิจของหน่วยงานรัฐ แต่เป็นเรื่องของพวกเราทุกคนในการดูแลแหล่งน้ำชุมชนให้กลับมาสมบูรณ์ โดยใช้ประโยชน์จากสิ่งที่เคยเป็นปัญหาให้กลายเป็น โอกาส ในการทำกิน

ขอเป็นกำลังใจให้เกษตรกรทุกท่านที่กำลังเผชิญกับสถานการณ์นี้ การปรับตัวและเรียนรู้คือหัวใจสำคัญ และหากเราร่วมมือกับภาครัฐ วิกฤตครั้งนี้จะผ่านไปพร้อมกับโอกาสในการสร้างรายได้ใหม่ๆ อย่างแน่นอน

สุดท้ายนี้ หากในชุมชนของคุณเริ่มมีการจับปลาหมอคางดำขึ้นมาจริงๆ คุณคิดว่าเมนูแปรรูปแบบไหนที่จะเป็นที่นิยมและขายดีที่สุดสำหรับคนในพื้นที่ของคุณ